آموزش نصب و عیب یابی کارت سانترال (چرا کارت کار نمی‌کند؟)

خریدن یک کارت سانترال جدید، چه برای اضافه کردن خطوط شهری باشه و چه برای چند تا داخلی جدید، همیشه هیجان‌انگیز به نظر می‌رسه. دستگاه سانترال پاناسونیک شما قراره قوی‌تر بشه و امکانات بیشتری پیدا کنه. اما بخش سخت ماجرا، معمولاً نصب کردنشه. ممکنه کارت رو با کلی ذوق و شوق باز کنید، نصب کنید، دستگاه رو روشن کنید و… هیچ! نه خطی اضافه شده، نه داخلی جدیدی در دسترسه. انگار نه انگار که قطعه جدیدی نصب شده. (اگر هنوز درک کاملی از نقش این قطعه در دستگاه خود ندارید، ابتدا راهنمای ما در مورد اینکه کارت سانترال چیست و چه کاربردی دارد را مرور کنید.) اینجاست که اون حس هیجان، جاش رو به نگرانی می‌ده. «یعنی کارت خرابه؟»، «نکنه دستگاه رو سوزوندم؟»، «چرا کارت سانترال کار نمی‌کنه؟»

البته، این هیجان زمانی کامل است که کارت درستی را انتخاب کرده باشید. اگر هنوز در مرحله انتخاب هستید و می‌خواهید مطمئن شوید که قطعه‌ای که می‌خرید دقیقاً همان چیزی است که نیاز دارید، بهتر است ابتدا راهنمای خرید کارت سانترال (راهنمای جامع 1404) ما را مطالعه کنید. اما اگر کارت را خریده‌اید و به مشکل نصب برخورده‌اید، پس ادامه این مقاله دقیقاً برای شماست.

نگران نباشید. حقیقت اینه که نصب کارت سانترال، مخصوصاً توی دستگاه‌های پاناسونیک، فقط یه «جا زدن» ساده نیست. این دستگاه‌ها حساسن و یه سری قواعد دارن که باید رعایت بشن. ما قراره تو این مقاله، قدم به قدم مثل یه نقشه گنج، هم مسیر نصب رو با هم بریم و هم تمام جاهایی که ممکنه کار گره بخوره رو بررسی کنیم. قراره یاد بگیریم چطور کارت سانترال رو نصب کنیم و مهم‌تر از اون، چطور عیب‌یابی کنیم که چرا کار نمی‌کنه.

اما قبل از اینکه دست به آچار بشید، یه هشدار حیاتی و جدی داریم:

هشدار ایمنی: اول خاموش کنید، بعداً کار!

این قانون شماره یکه. هیچ‌وقت، تکرار می‌کنیم، هیچ‌وقت وقتی دستگاه سانترال روشنه، اقدام به نصب یا جدا کردن کارتی نکنید. این کار مثل اینه که بخواید لاستیک ماشین رو وقتی با سرعت ۱۰۰ کیلومتر در ساعت حرکت می‌کنه عوض کنید!

دستگاه‌های سانترال، به‌خصوص مدل‌های پرظرفیت، به شدت به نوسان برق و الکتریسیته ساکن حساسن. وارد کردن یا خارج کردن یه کارت در حالت روشن (که بهش Hot-Swap گفته می‌شه و این دستگاه‌ها اکثراً پشتیبانی نمی‌کنن) می‌تونه درجا هم کارت جدید چند میلیونی شما رو بسوزونه و هم بدتر از اون، به اسلات یا حتی مادربرد اصلی دستگاه (CPU) آسیب بزنه.

پس قدم صفر: دستگاه سانترال رو از طریق دکمه پاور خاموش کنید. بعد برای اطمینان کامل، کابل برق اصلی رو هم از پریز بکشید. چند ثانیه صبر کنید تا تمام برق باقی‌مونده توی خازن‌ها هم تخلیه بشه. حالا شما آماده‌اید که با خیال راحت سراغ مرحله بعد برید.

پیش‌نیازهای نصب: قبل از اینکه پیچ‌ها رو باز کنید

قبل از اینکه حتی درب دستگاه رو باز کنید، باید یه چک‌لیست کوچیک رو تیک بزنید. ۹۰ درصد مشکلاتی که بعداً پیش میاد، ریشه‌اش توی همین مرحله‌ است.

۱. اطمینان از سازگاری کارت (این خیلی مهمه!)

اینجاست که خیلی از دوستان به مشکل می‌خورن. فکر می‌کنن چون کارت «پاناسونیک» هست، پس باید به دستگاه «پاناسونیک» بخوره. اما این‌طور نیست. پاناسونیک مدل‌های مختلفی داره و هر کدوم کارت‌های مخصوص به خودشون رو دارن.

• مدل دستگاه چیه؟ آیا دستگاه شما از سری کم‌ظرفیت مثل TES824 هست؟ یا از سری پرظرفیت مثل TDA100، TDE200 یا NS500؟
• مدل کارت چیه؟ کارتی که خریدید دقیقاً برای کدوم سری ساخته شده؟ مثلاً، کارتی که برای سری TDA ساخته شده، به احتمال زیاد روی دستگاه NS کار نمی‌کنه (و برعکس). حتی ممکنه فیزیکی هم توی اسلات جا نره!
• اسلات سازگاره؟ توی دستگاه‌های پرظرفیت مثل سری TDE یا TDA، هر اسلاتی برای هر کاری نیست. بعضی اسلات‌ها «یونیورسال» (Universal) هستن و هر کارتی توشون جا می‌خوره، اما بعضی اسلات‌ها فقط مخصوص کارت CPU، کارت لینک (Link) یا کارت‌های آپشن خاص هستن.

چطور مطمئن بشیم؟ بهترین راه، خوندن دفترچه راهنمای دستگاه (Manual) هست. اونجا دقیقاً نوشته شده که هر اسلات از چه کارت‌هایی پشتیبانی می‌کنه. اگر هم دفترچه در دسترس نیست یا گیج‌کننده است، بهترین کاره که قبل از خرید، با یه متخصص مشورت کنید. اگه شک دارید، یه عکس واضح از دستگاه و مدل کارتی که می‌خواید بخرید رو برای ما در پاناسونیک آی آر (نمایندگی پاناسونیک شرق تهران) بفرستید تا سریع بهتون بگیم که این دوتا با هم سازگارن یا نه. این مشاوره جلوی یه ضرر مالی بزرگ رو می‌گیره.

تشخیص این سازگاری‌ها می‌تواند گیج‌کننده باشد. برای اینکه دید کاملی نسبت به تفاوت‌های کارت‌های خط شهری، داخلی، افزونه‌ها و نسل‌های مختلف پاناسونیک پیدا کنید، توصیه می‌کنیم مقاله‌ی اصلی ما در مورد معرفی جامع انواع کارت‌ سانترال پاناسونیک را حتماً بررسی کنید. شناخت درست انواع، اولین قدم برای جلوگیری از بروز همین مشکلات نصب است.

۲. ابزار مورد نیاز: مثل حرفه‌ای‌ها آماده بشید

برای این کار به جعبه ابزار کامل نیاز ندارید، اما چند تا چیز ضروریه:

• پیچ‌گوشتی چهارسو (و شاید دوسو): برای باز کردن درب دستگاه. معمولاً یه پیچ‌گوشتی چهارسوی سایز متوسط کافیه.
• مچ‌بند آنتی‌استاتیک (خیلی توصیه می‌شه): گفتیم که این کارت‌ها به الکتریسیته ساکن بدن شما حساسن. این مچ‌بندها الکتریسیته ساکن بدن شما رو تخلیه می‌کنن و نمی‌ذارن به کارت آسیب بزنید. اگه ندارید، حداقل قبل از دست زدن به کارت، دستتون رو به یه سطح فلزی بدون رنگ (مثل شوفاژ یا کیس کامپیوتر) بزنید تا تخلیه بشید.
• چراغ قوه یا نور موبایل: داخل کیس سانترال معمولاً تاریکه. برای اینکه اسلات رو دقیق ببینید و پین‌ها رو درست جا بزنید، به نور احتیاج دارید.
• صبر و حوصله: مهم‌ترین ابزاره! با عجله کار کردن مساویه با شکستن پین یا آسیب زدن به کارت.

آموزش گام به گام نصب کارت سانترال

خب، دستگاه خاموشه، ابزار آماده‌ است و از سازگاری کارت هم مطمئنیم. وقتشه آچار به دست بشید.

گام اول: باز کردن درب دستگاه

بسته به مدل دستگاه شما (رومیزی، دیواری یا رکمونت)، محل پیچ‌ها فرق می‌کنه. معمولاً چند تا پیچ روی قاب جلویی یا کناری دستگاه وجود داره. اون‌ها رو با آرامش باز کنید و یه جای امن بذارید که گم نشن. درب دستگاه رو به آرومی بردارید.

گام دوم: پیدا کردن اسلات خالی

حالا با یه دنیایی از بردها، سیم‌ها و اسلات‌های خالی و پر طرفید. دنبال یه جای خالی بگردید که دقیقاً با ابعاد فیزیکی کارت شما همخونی داشته باشه. توی دستگاه‌های پرظرفیت، این اسلات‌ها پشت سر هم ردیف شدن. ممکنه روی اسلات خالی، یه درپوش پلاستیکی یا فلزی (Blank Plate) باشه که باید اول اون رو باز کنید.

گام سوم: جا زدن صحیح کارت (مهم‌ترین گام)

اینجاست که باید نهایت دقت رو به خرج بدید.

1. کارت رو از بسته‌بندی آنتی‌استاتیکش خارج کنید. سعی کنید تا جای ممکن، لبه‌های کارت رو بگیرید و به چیپ‌های روی برد یا پین‌های طلایی رنگ پایینش دست نزنید.
2. کارت رو با دقت با اسلات تراز کنید. باید مطمئن شید که ردیف پین‌های پایین کارت، دقیقاً داره وارد شیار اسلات می‌شه.
3. اصلاً نباید با زور و فشار باشه. اگه کارت تراز باشه، با یه فشار ملایم و یکنواخت از هر دو طرف (بالا و پایین)، کارت باید به نرمی توی اسلات سر بخوره.
4. کارت رو فشار بدید تا جایی که حس کنید «نشست». معمولاً یه صدای ‘کلیک’ کوچیک می‌ده یا اهرم‌هایی (اگه داشته باشه) در دو طرف کارت قفل می‌شن.
5. بعد از جا زدن، یه نگاه چشمی بندازید. کارت باید کاملاً صاف و تا انتها درون اسلات نشسته باشه. نباید کج باشه یا قسمتی از پین‌ها بیرون مونده باشه. اگه کارت پیچ مخصوص داره (که معمولاً به بدنه کیس بسته می‌شه)، اون رو هم ببندید تا کارت سر جاش محکم بشه.

گام چهارم: بستن درب و روشن کردن

درب دستگاه رو سر جاش بذارید و پیچ‌هاش رو ببندید. حالا وقتشه. کابل برق رو وصل کنید و دکمه پاور رو بزنید. نفس‌تون رو حبس کنید و منتظر بوت شدن کامل دستگاه باشید.

چک‌لیست عیب‌یابی: چرا کارت شناسایی نمی‌شود؟

خب، نصبش کردید، دستگاه رو روشن کردید و… هیچ! کارت کار نمی‌کنه. آرامش خودتون رو حفظ کنید. وقتشه بریم سراغ چک‌لیست عیب‌یابی. این‌ها رایج‌ترین دلایلی هستن که باعث می‌شن یه کارت سانترال شناسایی نشه.

۱. آیا دستگاه کامل خاموش و روشن شد؟ (ریبوت جادویی)

اولین چیزی که هر پشتیبانی فنی از شما می‌پرسه اینه: «دستگاه رو خاموش و روشن کردید؟» این یه شوخی نیست! مغز متفکر دستگاه (CPU)، موقعی که بوت می‌شه (بالا میاد)، یه اسکن کامل از تمام اسلات‌ها انجام می‌ده تا ببینه چه سخت‌افزار جدیدی اضافه شده یا کم شده.

اگه شما دستگاه رو فقط ری‌استارت کرده باشید (از طریق نرم‌افزار) یا برق برای مدت کوتاهی رفته باشه، ممکنه این اسکن سخت‌افزاری کامل انجام نشه. دستگاه رو کامل خاموش کنید (با دکمه پاور و کشیدن کابل برق)، ۳۰ ثانیه صبر کنید و بعد دوباره روشنش کنید. این کار به CPU فرصت می‌ده که با خیال راحت کارت جدید شما رو پیدا و شناسایی کنه.

۲. آیا کارت در اسلات صحیح نصب شده؟ (تله TDA/TDE)

این مورد، مخصوصاً توی سری‌های TDA و TDE پاناسونیک، یه تله بزرگه. همون‌طور که توی پیش‌نیازها گفتیم، هر اسلاتی برای هر کارتی نیست.

مثلاً، توی سانترال TDA100، اسلات اول فقط برای CPU هست. یا توی TDEها، بعضی اسلات‌ها فقط برای کارت‌های DSP (پردازشگر صدا) طراحی شدن. شما یه کارت خط شهری (LCOT) رو نمی‌تونید توی اسلات DSP جا بزنید. حتی اگه از نظر فیزیکی هم جا بره (که معمولاً با پین‌های متفاوت جلوش رو می‌گیرن)، از نظر منطقی کار نمی‌کنه.

سری TDA به دلیل محبوبیت و گستردگی، کارت‌های بسیار متنوعی دارد. اگر دستگاه شما از این سری است و می‌خواهید به طور خاص با تفاوت‌های کارت‌های آن آشنا شوید، می‌توانید به راهنمای تخصصی ما با عنوان انواع کارت سانترال پاناسونیک TDA مراجعه کنید تا از سازگاری کامل مدل‌ها اطمینان حاصل کنید.

• راه حل: دوباره به دفترچه راهنمای دستگاه مراجعه کنید. ببینید کارتی که خریدید (مثلاً کارت داخلی DLC یا کارت شهری LCOT) دقیقاً توی کدوم شماره اسلات‌ها می‌تونه نصب بشه. شاید فقط لازم باشه جای کارت رو با یه اسلات خالی دیگه عوض کنید.

۳. آیا چراغ LED روی کارت روشن شده؟ (زبان بدن سخت‌افزار)

تقریباً همه‌ کارت‌های سانترال یه چراغ LED کوچیک روی خودشون دارن. این چراغ‌ها، زبان بدنِ سخت‌افزار شما هستن و دقیقاً بهتون می‌گن وضعیت چطوره.

• چراغ خاموش (No Light): این بدترین حالته. معنیش اینه که اصلاً برقی به کارت نمی‌رسه. دلایلش چیه؟
  • کارت درست جا نرفته. (برگردید به گام سوم نصب و دوباره چک کنید).
  • اسلات خرابه (که نادره).
  • کارت توی اسلات اشتباهی نصب شده.
  • متأسفانه کارت از اول خراب بوده (DOA – Dead on Arrival). اگر پس از بررسی‌های متعدد به این نتیجه رسیدید که کارت شما سوخته است یا از ابتدا خراب بوده (DOA)، متأسفانه راهی جز تعویض آن وجود ندارد. در این مرحله، می‌توانید با استفاده از راهنمای خرید کارت سانترال ما، با اطمینان بیشتری قطعه جایگزین را انتخاب و تهیه کنید.
• چراغ سبز ثابت (Solid Green): این بهترین خبره! سبز ثابت معمولاً یعنی کارت توسط CPU شناسایی شده، آماده به کاره و هیچ مشکلی نداره. اگه کارت چراغش سبزه ولی هنوز کار نمی‌کنه، مشکل شما دیگه سخت‌افزاری نیست، بلکه نرم‌افزاری و مربوط به برنامه‌ریزیه (که جلوتر بهش می‌رسیم).
• چراغ سبز چشمک‌زن (Blinking Green): این هم معمولاً خوبه. بسته به مدل کارت، می‌تونه معنیش این باشه که کارت در حال بوت شدنه، یا داره فعالیت می‌کنه (مثلاً یه خط شهری زنگ می‌خوره).
• چراغ قرمز یا نارنجی (Red/Orange): این همون آژیر خطره. قرمز شدن چراغ (چه ثابت چه چشمک‌زن) معمولاً یعنی یه جای کار میلنگه. می‌تونه به معنی نقص فنی در خود کارت، عدم سازگاری، یا یه مشکل اساسی توی ارتباطش با CPU باشه.

۴. آیا فریمور (Firmware) دستگاه آپدیت است؟

این یه مشکل خیلی رایجه که تو چند سال اخیر بیشتر هم شده. دستگاه سانترال شما هم مثل گوشی‌تون، یه سیستم‌عامل داره که بهش می‌گن «فریمور» (Firmware).

حالا فرض کنید دستگاه شما مال ۱۰ سال پیشه و فریمور کارخونه روشه. شما یه کارت کاملاً جدید که دیروز تولید شده رو می‌خرید و بهش وصل می‌کنید. فریمور قدیمی دستگاه شما اصلاً این کارت جدید رو «نمی‌شناسه» و نمی‌دونه چطور باید باهاش حرف بزنه. در نتیجه، یا کارت کلاً شناسایی نمی‌شه یا چراغش قرمز می‌شه.

• راه حل: باید برید توی کنسول مدیریت دستگاه (Maintenance Console) و ورژن فریمور (Software Version) رو چک کنید. بعد ببینید آخرین فریمور ارائه‌شده توسط پاناسونیک برای اون مدل چیه.
• هشدار: آپدیت فریمور سانترال یه کار فوق‌العاده حساس و تخصصیه. اگه وسط آپدیت برق بره یا فایل اشتباهی رو آپلود کنید، ممکنه کل دستگاه از کار بیفته (اصطلاحاً Brick بشه). اگه به این مرحله رسیدید، اکیداً توصیه می‌کنیم که کار رو به متخصص بسپرید. ما در پاناسونیک آی آر با دسترسی به آخرین فایل‌های فریمور، می‌تونیم این کار رو با خیال راحت براتون انجام بدیم.

۵. آیا کارت به درستی ریست یا تعریف شده؟ (مخصوص پرظرفیت‌ها)

توی سانترال‌های پرظرفیت (TDA, TDE, NS)، صرفاً جا زدن فیزیکی کارت کافی نیست. شما باید بعد از نصب، وارد نرم‌افزار برنامه‌ریزی بشید و به دستگاه «بگید» که توی اسلات شماره فلان، یه کارت فلان مدل نصب شده.

• تعریف کارت (Register): توی کنسول مدیریت، معمولاً یه بخشی برای تعریف کارت‌ها (Slot یا Card Property) وجود داره. باید برید به شماره اسلات مورد نظر و نوع کارت رو از لیست انتخاب کنید (مثلاً 16-Port DLC).
• ریست کارت (OPR): گاهی وقتا، حتی بعد از تعریف، لازمه که یه بار اون اسلات یا خود کارت رو به صورت نرم‌افزاری «ریست» کنید (گزینه‌ای مثل OPR – Operate یا Card Reset). این کار باعث می‌شه CPU دوباره با اون کارت ارتباط برقرار کنه و تنظیمات جدید رو بهش اعمال کنه.

اگه این کارها رو نکنید، دستگاه از نظر فیزیکی کارت رو می‌بینه، ولی از نظر منطقی اجازه‌ کار کردن بهش نمی‌ده.

مشکلات رایج پس از نصب

خب، فرض کنیم چک‌لیست بالا رو رفتید و کارت شناسایی شد، چراغش سبزه و همه‌چی خوبه. اما یه مشکل دیگه هست. مثلاً:

۱. کار نکردن کالر آیدی (Caller ID) روی خطوط جدید

این یکی خیلی رو اعصابه. کارت خط شهری جدید رو نصب کردید، خط‌ها وصلن، بوق هم دارن، اما شماره تماس‌گیرنده رو نشون نمی‌دن. دلایلش زیاده:

• نوع کارت: آیا کارتی که خریدید اصلاً از کالر آیدی پشتیبانی می‌کنه؟ (مثلاً کارت‌های آپشنال کالر آیدی لازمه؟)
• نوع سیگنال: سیستم کالر آیدی خط شهری شما از طرف مخابرات FSK هست یا DTMF؟ باید توی تنظیمات سانترال، این مد رو برای خطوط جدیدتون درست تنظیم کنید.
• تنظیمات مخابرات: آیا اصلاً این سرویس رو از مخابرات براتون فعال کردن؟
• برنامه‌ریزی (۹۰ درصد مشکل اینجاست): توی ۹۰ درصد موارد، مشکل از تنظیمات نرم‌افزاریه. باید توی برنامه‌ریزی دستگاه، قابلیت کالر آیدی رو برای اون پورت‌های خط شهری جدید فعال (Enable) کنید.

۲. بوق نداشتن خط داخلی یا شهری

• اگه داخلی بوق نداره: گوشی رو برمی‌دارید و… سکوت.
  • برنامه‌ریزی: آیا اون پورت داخلی رو به یه شماره داخلی (Extension) اختصاص دادید؟ شاید پورت فعاله ولی به هیچ شماره‌ای وصل نیست.
  • فیزیکی: کابل تلفن یا سوکت دیواری رو چک کردید؟ شاید مشکل از کابل‌کشی باشه.
• اگه خط شهری بوق نداره: می‌خواید خط شهری بگیرید (مثلاً با زدن ۹) ولی بوق آزاد مخابرات رو ندارید.
  • فیزیکی: مطمئنید کابل مخابرات رو به پورت درست روی کارت جدید وصل کردید؟ (معمولاً پورت‌های خط شهری با LINE یا LCOT مشخص می‌شن).
  • برنامه‌ریزی: آیا به داخلی‌ها اجازه دادید که از این خطوط جدید استفاده کنن؟ (تنظیمات Trunk Group Access).
  • پلاریته (Polarity): یه مورد فنی‌تر هم هست به اسم «پلاریته» خط. گاهی وقتا (مخصوصاً در خطوط آنالوگ)، جابجا وصل شدن دو رشته سیم خط می‌تونه باعث بشه دستگاه خط رو آزاد نکنه.

جمع‌بندی: چه زمانی باید از تکنسین کمک بگیریم؟

نصب یه کارت سانترال می‌تونه یه تجربه‌ موفقیت‌آمیز باشه، به شرطی که قدم به قدم و با حوصله پیش برید و پیش‌نیازها رو رعایت کنید. خیلی از مشکلاتی که پیش میاد، با یه ریبوت ساده، جابجا کردن اسلات، یا یه چک کردن ساده LED حل می‌شن.

اما کی باید بی‌خیال شد و زنگ زد به یه متخصص؟

1. اگه دستگاه رو روشن کردید و اصلاً بوت نشد (بالا نیومد).
2. اگه چراغ قرمز روی کارت یا CPU روشن شده و با ریبوت و جابجایی حل نمی‌شه.
3. اگه مطمئن شدید که مشکل از فریمور هست و نیاز به آپدیت دارید.
4. اگه کارت از نظر سخت‌افزاری نصبه (چراغش سبزه) ولی هر کاری می‌کنید توی برنامه‌ریزی نمی‌تونید راش بندازید (مثلاً خط نمی‌ده).

یادتون باشه، یه تکنسین متخصص با ابزار و دانش کافی، شاید توی نیم ساعت مشکلی رو حل کنه که شما ساعت‌ها درگیرش بودید. گاهی وقتا، هزینه کردن برای تخصص، جلوی یه ضرر چند میلیونی ناشی از سوختن کارت یا دستگاه رو می‌گیره.

امیدواریم این راهنما بهتون کمک کرده باشه. اگه دنبال اطلاعات بیشتری در مورد انواع کارت‌ها هستید، می‌تونید به مقالات تخصصی ما در مورد کارت داخلی سانترال و کارت خط شهری سر بزنید.

و یادتون نره، برای هر مشاوره‌ای در زمینه خرید، نصب یا عیب‌یابی تجهیزات سانترال پاناسونیک، تیم ما در پاناسونیک آی آر (نمایندگی شرق تهران) همیشه آماده‌ است تا به شما کمک کنه.

پرسش‌های متداول

آیا خودم می‌توانم کارت سانترال را نصب کنم؟

اگه دست به آچار هستید و موارد ایمنی رو رعایت می‌کنید، نصب کارت توی دستگاه‌های کم‌ظرفیت (مثل 824) معمولاً ساده‌ است. اما برای دستگاه‌های پرظرفیت (TDA/TDE/NS) به خاطر حساسیت فریمور و نیاز به برنامه‌ریزی نرم‌افزاری، اگه تجربه ندارید، بهتره ریسک نکنید.

فرق کارت داخلی با کارت خط شهری چیست؟

ساده‌ است: «کارت خط شهری» (Trunk/CO Card) خطوطی که از مخابرات میان رو به دستگاه شما وصل می‌کنه. «کارت داخلی» (Extension Card) گوشی‌های تلفن کارمندها رو به دستگاه وصل می‌کنه تا بتونن با هم حرف بزنن یا از اون خطوط شهری استفاده کنن.

از کجا بفهمم فریمور دستگاهم قدیمی است؟

معمولاً از دو راه: یکی اینکه وارد نرم‌افزار برنامه‌ریزی بشید و توی بخش Version اطلاعاتش رو ببینید. راه دوم (و تجربی) اینه که اگه یه کارت جدید نصب کردید و مطمئنید که سازگاره و درست نصب شده ولی کار نمی‌کنه (مخصوصاً اگه چراغش قرمزه)، به احتمال زیاد مشکل از فریمور قدیمیه.